Analysis and typology of Ashurai poems by Mirza Hasan Kafash Esfahani

Document Type : Original Article

Authors

1 Associate professor of Persian language and literature Islamic Azad university

2 Ph. D student of Persian language and literature Islamic Azad university Dehaghan

3 - Assitant Professor of Persian Language and Literature Payam noor University, Najaf Abad

10.22077/jcrl.2025.8717.1185

Abstract

Mirza Hasan Kafash Isfahani is one of the religious poets of the 13th century AH and the Qajar era. The Qajar era is the peak of religious elegies. Kafash Esfahani is a poet who has dedicated all his poems to mention the lamentations and prayers of Ahl al-Bayt (a.s.), especially Imam Hussein (a.s.). In this essay, the Ashurai poems of Mirza Hasan Kafash Esfahani have been examined with the descriptive-analytical method from the aspect of content and theme, form and lamentation. The results of the research show that there are mystical, deterministic, emotional, epic and mythological readings of the Ashura event in the Ashura poems of this poet. According to the conditions and period of the poet's life and its requirements, the tragic and emotional dimension is more pronounced in the poem of Kafash. Kafash Esfahani has used most of the poetic forms in composing his Ashura poems, but Ghazal, Qaseedah, and Masnavi are his most poetic forms, respectively. Guaranteed ghazals have a high frequency in Diwan Kafash. The laments of Kafash Isfahani are simple and expressive in terms of expression, and there is not much verbal and spiritual art in them, and they are written in an understandable and clear language. In general, Kafash Esfahani has paid more attention to the simplicity and fluency of words and words in composing Ashurai poems and emphasizes on sad scenes. In his poetry, arrangement and thematization are not very important.

Keywords

Main Subjects

References

- آذر، اسماعیل. (1388). شکوه عشق؛ تاریخ و شعر عاشورا. تهران: سخن.
- ادوای، مظهر و وکیلی، هادی. (1395). «بازتاب واقعة عاشورا در ادبیات هورامی»، فصلنامة شیعه­شناسی. س 13. ش 54. صص 141-172.
- اسماعیلی، محمدحسین؛ رنجبر، ابراهیم؛ خاکپور، محمد. (1401). «بررسی و تحلیل ساختار زبانی و رده‌بندی قصاید کوتاه خاقانی». متن پژوهی. س 26. ش 94. صص 171-196.
- اشرف­زاده، رضا. (1384). «مسمط و تحول آن از چهارپاره تا چارپـاره»، فصـلنامـة تخصصـی ادبیـات فارسی دانشگاه آزاد مشهد. ش 7 و 8. صص 2-16.
- امامی، نصرالله. (1369). مرثیه سرایی در ایران تا پایان قرن هشتم. اهواز: جهاد دانشگاهی
- امین فروغی، مهدی. (1379). هنر مرثیه­خوانی. تهران: نیستان.
- حبیب­آبادی، میرزا محمدعلی. (1327). مکارم­آلاثار. اصفهان: انجمن کتابخانه­های عمومی اصفهان.
- حسینی، سیدمحمد. (1397). آسیب­شناسی مطالعات معاصر عاشورا. رسالة دکتری تاریخ تشیع اثنی عشری. قم: دانشگاه ادیان و مذاهب.
- ربیعی قهفرخی، حمید؛ شاه‌سنی، علی محمد. (1401). «نقش رجز در شاهنامه و کارکرد بلاغی آن». مجلة علمی مطالعات زبانی و بلاغی. س 13. ش 27. صص 145- 182.
- رستگارفسایی، منصور. (1379). انواع شعر فارسی. شیراز: نوید.
- رضازاده شفق، صادق. (1366). تاریخ ادبیات ایران. تهران: وزارت فرهنگ.
- رنجبر، محسن. (1388). «جریان شناسی تاریخی رویکرد و قرائت حماسی ـ اسطوره­ای از واقعة عاشورا (از صفویه تا مشروطه)»، تاریخ اسلام درآینه پژوهش. س 6. ش 3. صص 153- 179.
- رنجبر، محسن. (1389). جریان­شناسی تاریخی قرائت­ها و رویکردهای عاشورا از صفویه تا مشروطه با تأکید بر مقاتل. قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
- سنگری، محمدرضا. (1380). نقد و بررسی ادبیات منظوم دفاع مقدس. تهران: پالیزان.
- ضیایی، سید عبدالحمید. (1381). نگرشی انتقادی- تاریخی به ادبیات عاشورایی با تأکید بر آثار منظوم، تهران: نقد فرهنگ.
- ضیایی، سید عبدالحمید. (1387). جامعه­شناسی تحریفات عاشورا. تهران: هزاره ققنوس.
- فروتن، عبدالرسول. (1402). «فراز و فرود حملة حسینیه، میراثی از ادبیات حماسی ایران». نشریة تاریخ ادبیات. س 16. ش 2. صص 155-181.
- کافی، غلامرضا. (1388). شرح منظومة ظهر؛ نقد و تحلیل شعرهای عاشورایی از آغاز تا امروز. تهران: مجتمع فرهنگی عاشورا.
- کفاش اصفهانی، میرزا حسن. (بی­تا). دیوان (نسخۀ خطی). کتابخانة آیت­الله گلپایگانی. 5786-26/29 و کتابخانة دانشگاه فردوسی مشهد. شماره نسخه 202 فرخ. بدون نام کاتب.
- مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی. (1403). بحارالانوار. بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
- مشحون، حسن. (1376). تاریخ موسیقی ایران. تهران: سیمرغ.
- مطهری، مرتضی. (۱۳۹۰). حماسه حسینی. تهران: صدرا.
- مفتاح، احمدرضا و ربانی، محسن. (1393). «تبیین آموزة فدیه در مسیحیت و شفاعت در تشیع». مجلة الهیات تطبیقی. س 5. ش 12. صص 143-160.
- مؤتمن، زین­العابدین. (1371). تحول شعر فارسی. تهران: طهوری.
- مهدوی، مصلح­الدین. (1386). اعلام اصفهان (ج 2). اصفهان: سازمان فرهنگی- تربیتی شهرداری اصفهان. 4 ج.
- نظری، زهرا و سیف، عبدالرضا. (1398). «تحلیل ساختاری و محتوایی مثنوی­های روایی شیعی در عصر قاجار». مجله بهار ادب. س12. ش 4. صص 81-98.
- نوری، علی و حیدری جمشیدی، احسان. (1393). «بررسی شعر عاشورایی فارسی در لرستان»، پژوهش زبان و ادبیات فارسی. ش 33. صص 131-155.
- همایی، جلال­الدین. (1370). فنون بلاغت و صناعات ادبی. تهران: هما.
- یاری، سیاوش؛ کرمی، شایان؛ بنشاخته، محمد. (1401) «بازتاب گزارش واقعه عاشورا در متون تاریخ‌نویسی از ابتدای دوره قاجار تا زمان مظفرالدین‌شاه». پژوهشنامة تاریخ. س 12. ش 47. صص5-26.
Journal of Ritual Culture and Literature
Volume 4, Issue 2 - Serial Number 8
October 2025
Pages 115-140

Files

History

  • Receive Date: 06 February 2025
  • Revise Date: 01 June 2025
  • Accept Date: 31 May 2025
  • Publish Date: 23 September 2025

Share

How to cite

Statistics